De vraag of je bedrijf in ChatGPT verschijnt, is te beantwoorden in een half uur. Je hebt er geen gereedschap voor nodig, alleen een vaste werkwijze. Die werkwijze bepaalt of je meting iets waard is, en daar gaat het bij de meeste zelftests mis.

Het volledige stappenplan, daarna per stap de toelichting:

1. Formuleer vijf vragen in de woorden van je klant, uit verschillende fasen van de keuze.
2. Leg elke vraag voor aan ChatGPT met de zoekfunctie aan, aan Perplexity en aan Google, telkens in een nieuwe sessie.
3. Noteer per vraag of jij verschijnt, welke bedrijven er wél staan en naar welke pagina's de bronnen verwijzen.
4. Zet de uitkomsten in een scorekaart: de vragen als rijen, de platforms als kolommen.
5. Herhaal de meting maandelijks met dezelfde vragen en dezelfde methode, en bewaar elke versie.

01 / voorbereidingFormuleer vijf vragen die je klant echt stelt

Begin niet bij je bedrijfsnaam maar bij de vraag van je klant. Wie zijn eigen naam intypt, test alleen of ChatGPT hem kent. De meting die ertoe doet is of je verschijnt wanneer iemand die jou nog niet kent een probleem voorlegt waar jij het antwoord op bent.

Schrijf vijf volledige vragen op, in de woorden van de klant. Niet "boekhouder Eindhoven" maar "welke boekhouder in Eindhoven is goed voor een eenmanszaak". De vragen die klanten je aan de telefoon stellen, zijn meestal de beste bron. Leg de vijf vragen vast in een document, want je gaat ze vaker gebruiken.

Kies daarbij vragen uit verschillende fasen van de keuze. Een oriëntatievraag ("wat kost een boekhouder voor een eenmanszaak"), een vergelijkingsvraag ("waar let ik op bij het kiezen van een boekhouder") en een aanbevelingsvraag ("welke boekhouder raad je aan in Eindhoven") leveren elk een ander soort antwoord op, en dus een ander beeld van waar je wel en niet voorkomt.

02 / de metingStel de vragen en noteer wie er verschijnt

Leg elke vraag voor aan drie plekken: ChatGPT met de zoekfunctie aan, Perplexity, en Google. Bij Google let je op het AI-antwoordblok boven de resultaten, als dat verschijnt.

Gebruik voor elke vraag een nieuwe, lege sessie zonder ingelogde geschiedenis waar dat kan. Een assistent die je eerdere gesprekken kent, kleurt het antwoord naar wat hij al van je weet, en dat vertekent de meting.

Noteer per vraag drie dingen: of jouw bedrijf in het antwoord of in de bronnen staat, welke bedrijven er wél staan, en naar welke pagina's de bronvermeldingen verwijzen. Vooral die laatste kolom is leerzaam. Je ziet er niet alleen wie er verschijnt, maar ook met welk soort pagina: een kennisartikel, een vergelijking, een reviewpagina.

De namen van je concurrenten in het antwoord zijn waardevoller dan je eigen score: zij laten zien wat er wél geciteerd wordt.

03 / de valkuilWaarom één losse test niets zegt

Een AI-antwoord is geen vaste uitkomst. Dezelfde vraag levert in een nieuwe sessie een ander antwoord op, met soms andere bronnen. Wie één keer test en zichzelf ziet staan, kan een week later verdwenen zijn; wie zichzelf niet ziet, kan in de volgende sessie wél verschijnen.

Daarom telt een enkele momentopname niet als meting. Wat wel telt: dezelfde vragen, dezelfde platforms, dezelfde manier van noteren, op een vast moment. Verander je tussentijds de vragen, dan vergelijk je twee verschillende metingen met elkaar en bewijst het verschil niets. Wees ook terughoudend met doorvragen in dezelfde sessie: het gesprek stuurt de antwoorden, en een gestuurde meting is geen meting.

04 / herhalenVan momentopname naar meetreeks

Zet de uitkomsten in een simpele tabel: vijf vragen als rijen, drie platforms als kolommen, een vinkje waar je verschijnt. Herhaal de meting elke maand op dezelfde manier en bewaar elke versie. Na drie maanden heb je een reeks, en een reeks laat zien of er beweging zit in je zichtbaarheid, wat een losse test nooit kan.

Zo ziet die scorekaart eruit, fictief ingevuld ter illustratie:

Noteer bij elke meting ook de datum en de precieze werkwijze: welk platform, zoekfunctie aan of uit, nieuwe sessie of niet. Dat lijkt overdreven voor een tabel met vijftien vinkjes, maar het is het verschil tussen een indruk en een meting. Wie over vier maanden wil kunnen zeggen dat er iets veranderd is, moet kunnen laten zien dat er op dezelfde manier gemeten is.

Wil je hiermee verder, lees dan eerst wat AI-vindbaarheid is voor het bredere beeld, en daarna hoe je AI-vindbaarheid meet voor de stap van zelftest naar een vastgelegde meetlat. Zie je concurrenten op elke vraag verschijnen waar jij ontbreekt, dan staat in waarom ChatGPT je concurrent wel noemt en jou niet waar dat meestal aan ligt.

Deze zelftest is bewust eenvoudig gehouden, en genoeg voor een eerste beeld. Wie vijf vragen meet en zichzelf nergens tegenkomt, weet wat hij moet weten en hoeft daarvoor niemand in te huren.

Deze tekst is met AI-ondersteuning tot stand gekomen en door een mens gecontroleerd en vastgesteld voor publicatie.